აშშ-ის პრეზიდენტმა დონალდ ტრამპმა ხელი მოაწერა განკარგულებას, რომელიც ბავშვთა ასაკის ვაქცინების შემცირებას ითვალისწინებს და ასევე იძლევა რეკომენდაციას, წითელას, წითურას და ყბაყურას (MMR) კომბინირებული აცრის ცალკეულ დოზებად დაყოფის შესახებ.
“ათწლეულების წინ ბავშვები იღებდნენ დღეს მოთხოვნილი ვაქცინების მხოლოდ მცირე ნაწილს”, – განაცხადა ტრამპმა. “იმ დროს ადამიანები ბევრად ჯანმრთელები იყვნენ და, რა თქმა უნდა, აუტიზმის ის მაღალი მაჩვენებლები, რაც ახლა ფიქსირდება, არ არსებობდა”.
პრეზიდენტი დიდხანს გამოთქვამდა ეჭვს MMR ვაქცინების უსაფრთხოებაზე, თუმცა მრავალრიცხოვანმა კვლევამ ვერანაირი კავშირი ვერ იპოვა აცრებსა და აუტიზმს შორის.
განკარგულება ასევე იძლევა რეკომენდაციას, რომ ბავშვთა ვაქცინების რაოდენობა შემცირდეს 11-მდე ამერიკის პედიატრიის აკადემიის (AAP) მიერ ამჟამად რეკომენდებული 18-დან.
ტრამპის განკარგულება მოქმედებს როგორც სარეკომენდაციო მითითება და არა სავალდებულო ნორმა, ვინაიდან სკოლაში დასასწრებად საჭირო აცრებს შტატების დონეზე ადგენენ და არა ფედერალური მთავრობა.
ორშაბათს, ოვალურ კაბინეტში გამოსვლისას, პრეზიდენტმა განაცხადა, რომ მისი ადმინისტრაცია “აღიარებს ბავშვთა ვაქცინაციის ‘ოქროს სტანდარტის’ რეკომენდაციებს მხოლოდ 11 ძირითადი ვაქცინაციისთვის ყველაზე სერიოზული და საშიში დაავადებების წინააღმდეგ”.
განკარგულებით ყველა ბავშვისთვის რეკომენდებული იმუნიზაცია მოიცავს წითელას, ყბაყურას, წითურას, დიფთერიას, ტეტანუსს, ყივანახველას, პოლიომიელიტს, B ტიპის ჰემოფილუს ინფლუენცას, პნევმოკოკურ დაავადებას, ადამიანის პაპილომავირუსს და ჩუტყვავილას.
“ჩვენ ვამცირებთ მათ”, – განაცხადა ტრამპმა. “საქმე მხოლოდ იმაში არ არის, რომ აკეთებთ ნაკლებ ვაქცინას, ან ‘ინექციას’, როგორც ამბობენ, არამედ აკეთებთ მათ ექიმთან ვიზიტების სერიის განმავლობაში”.
პრეზიდენტმა ივარაუდა, რომ MMR ვაქცინა შესაძლოა “საკმაოდ ლეტალური” იყოს ერთდროულად შეყვანისას. მან ეს შეადარა ბავშვის ორგანიზმში გაზიანი სასმლის ბოთლის ჩასხმას.
როდესაც ჟურნალისტმა სთხოვა მტკიცებულება “ლეტალობის” შესახებ მტკიცებაზე, ტრამპმა თქვა: “რაც მსმენია, არის ის, რომ ზოგიერთი ადამიანი ამბობს, რომ ეს ასეა”.
დაავადებათა კონტროლისა და პრევენციის ცენტრის (CDC) თანახმად, MMR ვაქცინას ახლავს ფებრილური გულყრების ძალიან მცირე რისკი მცირეწლოვან ბავშვებში. ჯანმრთელობის პრობლემების მქონე პირებს, მათ შორის მძიმე ალერგიული რეაქციებით ან დასუსტებული იმუნური სისტემით, ეძლევათ რეკომენდაცია გაიარონ კონსულტაცია ჯანდაცვის სპეციალისტებთან აცრამდე.
სააგენტო აცხადებს, რომ “ადამიანების უმეტესობას, ვინც იღებს MMR ვაქცინას, არ აქვს არანაირი სერიოზული პრობლემა მასთან დაკავშირებით” და რომ ვაქცინის მიღება “ბევრად უფრო უსაფრთხოა, ვიდრე წითელას, პაროტიტის ან წითურას შეყრა”.
CDC-ის ცნობით, არ არსებობს “არანაირი გამოქვეყნებული სამეცნიერო მტკიცებულება, რომელიც აჩვენებს რაიმე სარგებელს კომბინირებული MMR ვაქცინის სამ ცალკეულ აცრად დაყოფაში”.
ექსპერტები აცხადებენ, რომ აცრებს შორის დროის დატოვება ნიშნავს, რომ ბავშვები უფრო მეტად არიან დაავადების შეყრის რისკის ქვეშ შუალედში, ან უფრო სავარაუდოა, რომ გამოტოვებენ ვიზიტებს მრავალჯერადი აცრების შემთხვევაში.
ტრამპის ჯანდაცვისა და ადამიანური სერვისების მდივანმა (HHS) რობერტ ფ. კენედი უმცროსმა განაცხადა, რომ შეთავაზებული ცვლილებები მიზნად ისახავდა მშობლებისთვის არჩევანის მიცემას და არა ბავშვთა ვაქცინებზე წვდომის აკრძალვას.
2025 წელს თანამდებობის დაკავების შემდეგ, კენედი ცდილობდა შეეცვალა და შეერბილებინა ვაქცინაციის რეგულაციები. გასულ კვირას CNN-ზე დაძაბული 20-წუთიანი ინტერვიუს დროს, კენედიმ დაჟინებით აღნიშნა, რომ მას “არასოდეს დაუყენებია ეჭვქვეშ MMR ვაქცინის ეფექტიანობა”.
ტრამპის ადმინისტრაციის ოფიციალურმა პირებმა განაცხადეს, რომ განკარგულება ნიშნავს, რომ ბავშვები აშშ-ში მიიღებენ ბევრად ნაკლებს, ვიდრე ვაქცინაციის წინა კალენდრით რეკომენდებული 72 აცრა იყო, ციფრი, რომელიც ითვალისწინებს გრიპისა და Covid-19-ის ყოველწლიურ დოზებს.
დოქტორმა ენდრიუ რასინმა, ამერიკის პედიატრიის აკადემიის პრეზიდენტმა, განაცხადა, რომ ტრამპის აღმასრულებელი განკარგულება იყო “სახიფათო” და არ ეფუძნებოდა “ოქროს სტანდარტის მეცნიერებას”.
“აცრების გადავადება ან გამოტოვება რისკის შემცველია, განსაკუთრებით მაშინ, როდესაც წითელა აგრძელებს გავრცელებას და ბავშვები ბრუნდებიან სკოლაში”, – განაცხადა რასინმა.
რესპუბლიკელმა სენატორმა ბილ კასიდიმაც, რომელიც სენატში გადამწყვეტი ხმა იყო კენედის ჯანდაცვის მდივნად დამტკიცებისას, ორშაბათს გააკრიტიკა ტრამპის აღმასრულებელი განკარგულება და მას “არასწორი” უწოდა.
“პრეზიდენტს არ აქვს ექსპერტიზა ამ ცვლილებების გასაკეთებლად”, – დაწერა ექიმმა კასიდიმ X-ზე. “ვაქცინები უპირატესად უსაფრთხოა. ვაქცინები ეფექტიანია. ვაქცინები არ იწვევს აუტიზმს”.
ექსპერტებს ეშინიათ, რომ თუ მშობლები თავ შეიკავებენ ბავშვების აცრისგან იმ უარყოფილი იდეის შედეგად, რომ საბავშვო ვაქცინები დაკავშირებულია აუტიზმთან, ეს ქმნის ისეთი დაავადებების ხელახლა გავრცელების რისკს, როგორიცაა წითელა.
მრავალრიცხოვანმა კვლევამ ვერანაირი კავშირი ვერ იპოვა MMR ვაქცინასა და აუტიზმს შორის. დანიაში 2019 წლის მაღალი ხარისხის კვლევამ შეისწავლა 657 461 ბავშვი და დაასკვნა, რომ მონაცემები არ უჭერდა მხარს იმას, რომ MMR ვაქცინა იწვევს ან ამწვავებს აუტიზმს.
თავის ვებგვერდზე CDC იძლევა რეკომენდაციას, რომ კომბინირებული MMR ვაქცინის ორი დოზა მიეცეს ბავშვებს, პირველი დოზით 12-15 თვის ასაკში, ხოლო მეორით ოთხიდან ექვს წლამდე ასაკში.
რამდენად ხშირად და რამდენ ვაქცინას იღებენ ბავშვები აშშ-ში, ეფუძნება პერიოდებს, როდესაც ვაქცინები საუკეთესოდ იმუშავებენ მათ იმუნურ სისტემასთან და როდესაც ისინი ყველაზე მოწყვლადნი არიან გარკვეული დაავადებების მიმართ, AAP-ის თანახმად.
არ არსებობს სამედიცინო მიზეზი რეკომენდებული იმუნიზაციის გადავადების ან გამოტოვებისთვის, აცხადებს AAP.
ტრამპის განკარგულება ასევე მოუწოდებს ვაქცინებში ალუმინის ალტერნატივების შემუშავებას და იმის შემოწმებას, არის თუ არა ეს ალტერნატივები უფრო უსაფრთხო და ეფექტიანი.
თუმცა AAP აცხადებს, რომ კვლევებმა ვერანაირი მნიშვნელოვანი ჯანმრთელობის რისკი ვერ იპოვა ვაქცინებში არსებული ალუმინის მარილების მცირე რაოდენობასთან დაკავშირებით.
ალუმინის მარილების მცირე რაოდენობა – რომლებიც ბუნებრივად გვხვდება ნიადაგში, წყალსა და საკვებში – ათწლეულების განმავლობაში გამოიყენება ზოგად ვაქცინებში ორგანიზმის იმუნური პასუხის გასაძლიერებლად.
