ავტორიტეტულმა სამედიცინო ჟურნალმა New England Journal of Medicine (NEJM) კლინიკური შემთხვევის აღწერა იმის გამო გააუქმა, რომ ავტორებმა ფოტოსურათის კორექტირებისთვის ხელოვნური ინტელექტის (AI) ხელსაწყო გამოიყენეს და ამის შესახებ რედაქციას არ შეატყობინეს. გაუქმებული მასალა ეხებოდა პაციენტის სასუნთქი გზების ფოტოს, სადაც მკვლევარებმა გამოსახულების ვიზუალური გაუმჯობესების მიზნით, ხელოვნური ინტელექტის პროგრამის მეშვეობით სამედიცინო სახაზავის პოზიცია შეცვალეს. პარალელურად, ჟურნალმა გააუქმა კიდევ ერთი მნიშვნელოვანი სტატია, რომელიც კომპანია Amgen-ის მედიკამენტ Tavneos-ის კლინიკურ გამოცდას ეხებოდა, რადგან აშშ-ის სურსათისა და მედიკამენტების სააგენტოს (FDA) გამოძიებამ კვლევაში მონაწილე პაციენტების კლინიკური შედეგების შეცვლის ფაქტი დაადგინა.
პირველი შემთხვევა ეხებოდა 87 წლის პაციენტს, რომელმაც ტყის ხანძრის დროს სასუნთქი გზების დაზიანება მიიღო. სტატიაში გამოქვეყნებული იყო ბრონქოსკოპიის დროს გადაღებული ეფექტური ილუსტრაცია, თუმცა პუბლიკაციის გამოჩენისთანავე სამეცნიერო პლატფორმა PubPeer-ზე ექსპერტებმა ეჭვი შეიტანეს სახაზავის ნომრების სიზუსტეში. ავტორებმა აღიარეს, რომ გადაუდებელი დახმარების პროცესში სახაზავი არასწორად იდო, რის გამოც ვიზუალური ესთეტიკისთვის ის ხელოვნური ინტელექტის პროგრამით გაასწორეს. მიუხედავად იმისა, რომ მკვლევრების განცხადებით კლინიკური დასკვნები უცვლელი და ვალიდური რჩება, ჟურნალმა გამოსახულებების მანიპულაციის მკაცრი პოლიტიკის დარღვევის გამო მასალა სრულად ამოიღო ბაზიდან.
მეორე შემთხვევა ბევრად უფრო მასშტაბურ, ფარმაცევტულ კლინიკურ კვლევას უკავშირდება. NEJM-მა გააუქმა 2021 წლის პუბლიკაცია, რომელიც საფუძვლად დაედო იშვიათი დაავადების სამკურნალო მედიკამენტის, Tavneos-ის ავტორიზაციას. FDA-ის ინსპექტირებამ გამოავლინა, რომ კვლევის მსვლელობისას 9 პაციენტის გამოსავლის მონაცემები შეიცვალა, ხოლო თავად მკვლევარების ნაწილი წინასწარ ფლობდა ინფორმაციას იმის შესახებ, თუ რომელ პაციენტს მიეწოდებოდა რეალური მედიკამენტი და ვის პლაცებო, რაც კლინიკური გამოცდის უმავალეს პრინციპებს არღვევს.
გარდა მონაცემთა უზუსტობისა, მარტის თვეში სააგენტომ გამოავლინა წამალთან ასოცირებული ღვიძლის მძიმე დაზიანების 76 შემთხვევა და რვა გარდაცვალების ფაქტი. ევროპის წამლის სააგენტომ (EMA) ასევე გასცა რეკომენდაცია მედიკამენტის მარკეტინგული ავტორიზაციის გაუქმების შესახებ. კომპანია Amgen გეგმავს მონაცემების დამოუკიდებელ რე-აუდიტს, რათა დაამტკიცოს პრეპარატის ეფექტიანობა და უსაფრთხოება, თუმცა წამყვანი სამედიცინო ჟურნალის მიერ სტატიის გაუქმება საზოგადოებრივი ჯანდაცვისა და სამეცნიერო ეთიკის სერიოზულ გამოწვევაზე მიუთითებს.




