როდ-აილენდისა და მეინის შტატების ჯანდაცვის ოფიციალურმა პირებმა 2026 წელს პოვასანის (Powassan) ვირუსით ინფიცირების ახალი შემთხვევები დაადასტურეს. აღნიშნული მონაცემები ემატება ტკიპისმიერი ვირუსის გავრცელების სტატისტიკას, რომელმაც გასულ წელს აშშ-ში ყველაზე მაღალი წლიური მაჩვენებელი დააფიქსირა.
როდ-აილენდის ჯანდაცვის დეპარტამენტის ცნობით, პროვიდენსის ოლქის მცხოვრებ 60 წელს გადაცილებულ მამაკაცს სიმპტომები 2026 წლის მაისში გამოუვლინდა, რის გამოც საჭირო გახდა მისი ჰოსპიტალიზაცია. ამჟამად პაციენტი მკურნალობას სახლში განაგრძობს. რამდენიმე დღით ადრე, მეინის დაავადებათა კონტროლისა და პრევენციის ცენტრმა (Maine CDC) პენობსკოტის ოლქის მცხოვრებში დაადასტურა ინფექცია, რაც 2026 წელს შტატში გამოვლენილი პირველი შემთხვევაა.
ეს ახალი ანგარიშები მოჰყვა 2025 წელს აშშ-ის მასშტაბით აღრიცხულ 76 შემთხვევას, რაც როდ-აილენდის ჯანდაცვის დეპარტამენტის მონაცემებით, ქვეყანაში დაფიქსირებული ყველაზე მაღალი წლიური მაჩვენებელია. პოვასანის ვირუსი ლაიმის დაავადებასთან შედარებით ნაკლებად გავრცელებულია, თუმცა რთულ შემთხვევებში მას თავისა და ზურგის ტვინის ანთებითი პროცესების გამოწვევა შეუძლია.
ბოლო წლებში პოვასანის ვირუსით ინფიცირების შემთხვევების რაოდენობა გაიზარდა. აშშ-ში შემთხვევათა უმრავლესობა ჩრდილო-აღმოსავლეთსა და დიდ ტბებთან მდებარე რეგიონებში ფიქსირდება, გვიანი გაზაფხულიდან შემოდგომის შუა პერიოდამდე.
პოვასანის ვირუსი ეროვნული ზედამხედველობის დაქვემდებარებაში მყოფი დაავადებაა, რაც იმას ნიშნავს, რომ შტატების ჯანდაცვის დეპარტამენტები CDC-ის სტანდარტული განმარტებების მიხედვით აწვდიან ინფორმაციას. CDC დაავადების მონიტორინგს არბოვირუსების ეროვნული ზედამხედველობის სისტემის (ArboNET) მეშვეობით ახორციელებს. 2026 წელს, ამ სისტემით აშშ-ის ხუთ შტატში უკვე აღრიცხულია 15 შემთხვევა. ყველა მათგანი კლასიფიცირებულია როგორც ნეიროინვაზიური დაავადება, ანუ პროცესში ჩართულია ნერვული სისტემა. მიმდინარე სეზონის მონაცემები წინასწარია და შესაძლოა შეიცვალოს.
როდ-აილენდის ჯანდაცვის დეპარტამენტის მონაცემებით, ბოლო 10 წლის განმავლობაში აშშ-ში პოვასანის ვირუსის 397-ზე მეტი შემთხვევა დაფიქსირდა. 2025 წელს ახალი ინგლისის რეგიონში 27 შემთხვევა გამოვლინდა, მათ შორის 12 მასაჩუსეტსში, 5 კონექტიკუტში, 6 მეინში და 4 ნიუ-ჰემპშირში.
პოვასანის ვირუსი ადამიანს ინფიცირებული ტკიპის ნაკბენით გადაეცემა. CDC-ის ინფორმაციით, ვირუსის გადამტანები შეიძლება იყვნენ ზღარბის ტკიპი, ციყვის ტკიპი და შავფეხა ტკიპი (ცნობილი როგორც ირმის ტკიპი). ინფიცირებულთა დიდ ნაწილს სიმპტომები არ უვითარდება, თუმცა ნაწილთან შესაძლოა გამოვლინდეს ცხელება და ნევროლოგიური დარღვევები. ადრეულ სიმპტომებს მიეკუთვნება ცხელება, თავის ტკივილი, ღებინება და ზოგადი სისუსტე. ცალკეულ შემთხვევებში ვირუსმა შესაძლოა გამოიწვიოს ენცეფალიტი (თავის ტვინის ანთება) ან მენინგიტი (თავისა და ზურგის ტვინის გარსების ანთება).
პოვასანის ვირუსის საწინააღმდეგო ვაქცინა ან სპეციფიკური სამკურნალო მედიკამენტი არ არსებობს. სამედიცინო მართვა სრულად მხარდამჭერ თერაპიას ეფუძნება.
სპეციფიკური ანტივირუსული მკურნალობისა და ვაქცინის არარსებობის გამო, პრევენცია სრულად ტკიპებთან კონტაქტის შემცირებაზეა დამოკიდებული. როდ-აილენდის ჯანდაცვის დეპარტამენტი რეკომენდაციას უწევს სამ ძირითად ნაბიჯს: მოგერიება, შემოწმება და მოცილება. ეს მოიცავს მაღალი ბალახითა და ჩამოცვენილი ფოთლებით დაფარულ ტყიან ადგილებზე არიდებას, ბილიკების ცენტრალურ ნაწილში სიარულს, გრძელსახელოებიანი ტანსაცმლისა და შარვლის ტარებას (შარვლის ჩატანებით წინდებში) და EPA-ს მიერ ავტორიზებული რეპელენტების გამოყენებას.
მწვანე ან ტყიან ზონაში ყოფნის შემდეგ, ჯანდაცვის ოფიციალური პირები გვირჩევენ შენობაში შესვლისთანავე შხაპის მიღებასა და სხეულის სრულ დათვალიერებას. მშობლებმა ყურადღებით უნდა შეამოწმონ ბავშვები, განსაკუთრებით ყურების გარშემო, ჭიპთან, მუხლებს უკან, ფეხებს შორის, წელის არეში და თმის საფარში. ასევე უნდა შემოწმდნენ შინაური ცხოველები, რადგან მათ შეუძლიათ ტკიპების სახლში შეყვანა.
ტკიპის აღმოჩენის შემთხვევაში, მისი მოცილება უნდა მოხდეს პინცეტით კანის ზედაპირთან მაქსიმალურად ახლოს დაჭერითა და პირდაპირ ზემოთ ამოქაჩვით.
მეინის CDC ასევე მოუწოდებს კლინიცისტებს, განიხილონ პოვასანის ვირუსზე ტესტირება იმ პაციენტებში, რომელთაც აღენიშნებათ დაუზუსტებელი ცხელება, მენინგიტი ან ენცეფალიტი, განსაკუთრებით მაშინ, როდესაც არსებობს ტკიპასთან კონტაქტის სავარაუდო ისტორია.
ასევე დაგაინტერესებთ:
