საქართველოს მეფრინველეობის სექტორში ფრინველის გრიპის (H9N2) შესაძლო გავრცელების და კომპანია „ჩირინას“ დამფუძნებლის მიერ საჯაროდ აღიარებულ მრავალმილიონიან ზარალს სურსათის ეროვნული სააგენტო პასუხობს და ამბობს, რომ ამ ეტაპზე სააგენტოს რაიმე სახის ინფექციის გავრცელების შესახებ შეტყობინება არ მიუღია, სამეცნიერო პუბლიკაციები კი ადასტურებს, რომ ვირუსის ეს კონკრეტული შტამი ქვეყანაში, გადამფრენ გარეულ ფრინველებში რეალურად ცირკულირებს.
რას აცხადებს ბიზნესი: რევაზ ვაშაკიძის ინტერვიუ BMG-სთან
ხორცპროდუქტების უმსხვილესი ადგილობრივი მწარმოებლის, კომპანია “ჩირინას“ (“ბიუ-ბიუ“) დამფუძნებელმა და მმართველმა პარტნიორმა რევაზ ვაშაკიძემ BMGTV-ის გადაცემა “წერტილთან“ ინტერვიუში განაცხადა, რომ ფრინველის გრიპის (H9N2) გავრცელების გამო საწარმოს მუშაობის ოთხი თვით სრულად გაჩერება დასჭირდა.
ბიზნესმენის განმარტებით, დაავადება საწარმოში ჯერ კიდევ გაზაფხულზე გამოჩნდა. ადგილზე გატარებული პრევენციული ზომების მიუხედავად, ვირუსის შეკავება ვერ მოხერხდა, რის გამოც კომპანია იძულებული გახდა დაეხოცა ბროილერი, დაეკეტა საფირმო მაღაზიები და მთელ საწარმოში გენერალური სანიტარიული დეზინფექცია ჩაეტარებინა. ვაშაკიძის თქმით, მიყენებულმა პირდაპირმა ფინანსურმა ზარალმა 12 მილიონი ლარი შეადგინა.
“ჩირინას“ ხელმძღვანელი მიიჩნევს, რომ ვირუსი ქვეყანაში იმპორტს შემოჰყვა, რადგან საქართველოში ცოცხალი ფრინველისა და ხორცპროდუქტების შემოტანა სათანადოდ არ კონტროლდება. მისივე თქმით, ინფექციამ გაზაფხულზე ჯერ კვერცხმდებელ ფრინველზე იმოქმედა, რამაც კვერცხის დეფიციტი და იმპორტის მკვეთრი ზრდა განაპირობა, შემდეგ კი ბროილერებზე გადავიდა. ამ ეტაპზე საწარმოში ახალი პარტიის გამოზრდა უკვე დაწყებულია, ფრინველის დაკვლა 28 ოქტომბრიდან იგეგმება, ხოლო პროდუქცია ბაზარზე ნოემბრის დასაწყისში დაბრუნდება.
სურსათის ეროვნული სააგენტოს პასუხი
ბიზნესმენის განცხადებას სურსათის ეროვნული სააგენტო ოფიციალური კომენტარით გამოეხმაურა. უწყების განმარტებით, ამ ეტაპზე საქართველოში ფრინველის გრიპის არცერთი დადასტურებული შემთხვევა არ ფიქსირდება.
სააგენტოში აცხადებენ, რომ ცხოველთა ჯანმრთელობის დაცვის პროგრამის ფარგლებში მუდმივად მიმდინარეობს ზედამხედველობა და ლაბორატორიული კვლევები, რომელთა შედეგადაც ინფექცია არ გამოვლენილა. ამასთან, უწყების ხაზგასმით, კანონმდებლობით ბიზნესოპერატორი ვალდებულია დაავადების ეჭვის გაჩენისთანავე აცნობოს მარეგულირებელს, თუმცა სეს-ში კომპანიისგან რაიმე სახის ოფიციალური შეტყობინება ინფექციის შესახებ არ შესულა.
სეს-ის პასუხი წაიკითხეთ MB.ge-ზე.
რას ამბობს მეცნიერება: 2026 წლის კვლევა გადამფრენ ფრინველებზე
ავტორიტეტულ სამეცნიერო ჟურნალ Frontiers in Microbiology-ში გამოქვეყნებული კვლევა (2026 წლის 28 იანვარი) ადასტურებს, რომ H9N2 შტამი საქართველოს ბუნებრივ გარემოში რეალურად არსებობს.
კვლევა ჩატარდა დაავადებათა კონტროლისა და საზოგადოებრივი ჯანმრთელობის ეროვნული ცენტრისა (NCDC) და ილიას სახელმწიფო უნივერსიტეტის ველური ბუნების დაავადებათა ეკოლოგიის ცენტრის მკვლევართა მიერ (ავტორები: ანა პაპკიური, ლელა ურუშაძე, ზურაბ ჯავახიშვილი და სხვები).
სამეცნიერო ნაშრომში ხაზგასმულია შემდეგი ძირითადი ფაქტები:
-
H9N2 შტამის იდენტიფიცირება: სამხრეთ საქართველოში, ჯავახეთის ზეგანზე მდებარე მადათაფის ტბაზე შემოდგომის მიგრაციის დროს შეგროვებული გარეული იხვების ნიმუშებში, მთლიანგენომური სეკვენირებით ოფიციალურად დადასტურდა H9N2 შტამის არსებობა.
-
შერეული კოინფექციები: მკვლევრებმა აღმოაჩინეს, რომ H9N2 მარტო კი არ ცირკულირებდა, არამედ ჩართული იყო რთულ შერეულ ინფექციებში სხვა ქვეტიპებთან ერთად (მაგალითად, H9 N2 N6 და H9 H6 N1 N2).
-
საქართველო როგორც “ვირუსების გენეტიკური შერევის რეზერვუარი“ (Mixing Vessel): კვლევის თანახმად, საქართველო წარმოადგენს სამი ძირითადი სამიგრაციო გზის (ცენტრალური აზიის, აღმოსავლეთ აფრიკა-დასავლეთ აზიისა და ხმელთაშუა ზღვა-შავი ზღვის) გადაკვეთის წერტილს.
-
რისკი შინაური მეფრინველეობისთვის: მეცნიერები მიუთითებენ, რომ მადათაფის ტბასა და მის მიმდებარე ჭარბტენიან ტერიტორიებზე გადამფრენი გარეული ფრინველები უშუალო კონტაქტში შედიან ადგილობრივ შინაურ ფრინველებთან (იხვები, ბატები, ქათმები). ეს გარემოება მკვეთრად ზრდის ვირუსების გენეტიკური გაცვლისა და ინფექციის გარეული ფაუნიდან კომერციულ მეფრინველეობის ფერმებში გადაცემის რისკს.
ხაზი უნდა გაესვას, რომ კვლევის შედეგები მხოლოდ გარეულ ფრინველებში ჩატარებულ მონაცემებს ეხება და არ მოიცავს შინაურ ფრინველებს, მაგალითად ქათმებს.
H9N2 შტამი დაბალპათოგენურ ვირუსებს მიეკუთვნება, თუმცა ფრინველებში იწვევს კვერცხმდებლობის მკვეთრ ვარდნას, წონის კლებას და მეორეული ინფექციების ფონზე მაღალ სიკვდილობას. მიუხედავად იმისა, რომ ადამიანებზე გადადების ალბათობა დაბალია, ვირუსის მუდმივი მუტაციური შესაძლებლობა მკაცრ და გამჭვირვალე ეპიდზედამხედველობას მოითხოვს.
